Pomračenje Sunca nastaje kada se Mjesec nađe između Zemlje i Sunca. Kod potpunog pomračenja Mjesec iz perspektive posmatrača potpuno prekrije Sunčev disk, dok je kod djelimičnog prekriven samo njegov dio.

Astronomi upozoravaju da se u Sunce tokom pomračenja ne smije gledati direktno bez odgovarajuće zaštite za oči.

Obične sunčane naočale nisu dovoljne, a za direktno posmatranje potrebno je koristiti posebno certificirane naočale ili filtere namijenjene posmatranju Sunca.

Milioni ljudi će večeras uprti pogled u nebo dok pomračenje Sunca zahvata Evropu. Osim što su nevjerovatne za gledanje, pomračenja Sunca su poznata i po tome što izazivaju niz čudnih događaja, piše Daily Mail.

Neočekivani mrak će poremetiti unutrašnji sat mnogih životinja, što će dovesti do zbunjenosti i anksioznosti.

„Neke životinje se još više oslanjaju na svjetlosne signale; ptice su jedan primjer“, objasnila je dr. Kristina Paradowski, klinička docentica na Texas A&M School of Veterinary Medicine & Biomedical Sciences.

Ako je kućna ptica izvan kaveza, može se vratiti unutra i pronaći svoje mjesto za sjesti kao da je noć.

'Ptice kućne ljubimce na putu totalnog pomračenja vjerovatno će biti glasnije u periodima prije i poslije pomračenja, ali tihe tokom vrhunca pomračenja.'

Istraživanja su također pokazala da su prethodne pomračenja Sunca dovele do porasta broja saobraćajnih nesreća.

Štaviše, studija iz 2011. godine otkrila je da se čak i mikrobi zbunjuju tokom ovih nebeskih događaja, pri čemu neke vrste mijenjaju oblik tokom vrhunca.

1. Životinje će se ponašati čudno

Za razliku od ljudi, životinje ne mogu čitati satove, već se oslanjaju na znakove iz prirode kako bi shvatile koje je doba dana.

To znači da zamračeno nebo uzrokovano pomračenjem može uzrokovati da divlje životinje promijene svoje rutine.

Na primjer, tokom potpunog pomračenja Sunca iznad SAD-a 2017. godine, krijesnice su počele bljeskati svojim svjetlima kada je pomračenje dostiglo vrhunac.

„Dolazak mraka pokreće mnoge vrste krijesnica da proizvedu hemijsku reakciju koja osvjetljava njihov trbuh. Ova svjetlost je signal za privlačenje potencijalnih partnera“, objasnila je Američka služba za ribu i divlje životinje.

A tokom potpunog pomračenja Sunca iznad Meksika 1991. godine, otkriveno je da su pauci počeli skidati svoje mreže, kao da je noć.

Američka Služba za ribu i divlje životinje dodala je: „Nakon što se sunce ponovo pojavilo, oni…“ponovo su počeli graditi svoje mreže kao da je početak novog dana.

I nisu samo divlje životinje zbunjene tokom večerašnjeg događaja. 

Prema dr. Paradowskom, pomračenje bi također moglo izazvati neobične reakcije kućnih ljubimaca.

„Iznenadni porast tame tokom onoga što bi trebalo biti sredina dana zbunjuje i dezorijentiše kućne ljubimce“, objasnila je. 

Često, kada se mrak brzo pojača tokom onoga što bi trebalo biti dnevno svjetlo, slijede oluje.

'Kao rezultat toga, kod nekih životinja može postojati uslovljena reakcija da očekuju oluje kada dan iznenada padne mrak.'

'Ovo može biti posebno tačno kod životinja sa strahom od oluje.

2. Doći će do porasta broja saobraćajnih nesreća

Tokom pomračenja Sunca iznad SAD 2017. godine, naučnici sa Univerziteta u Torontu zabilježili su porast saobraćajnih nesreća. 

„Utvrdili smo značajan porast rizika u saobraćaju u SAD u vrijeme potpunog pomračenja Sunca, u prosjeku na jednu dodatnu saobraćajnu nesreću svakih 25 minuta i jednu dodatnu smrtnu nesreću svakih 95 minuta“, rekao je glavni istraživač, profesor Donald Redelmeier.

Ukupan broj je iznosio 46 dodatnih smrtnih slučajeva povezanih s pomračenjem.'

Iako razlog ovog skoka ostaje nejasan, istraživači kažu da vjerovatno nije zbog same promjene svjetlosti.  

Profesor Redelmeier je dodao: „Umjesto toga, nalazi vjerovatno proizlaze iz povećanog saobraćaja, putovanja nepoznatim rutama, prebrze vožnje radi dolaska na vrijeme, ometanja vozača nebeskim događajem, utjecaja droga ili alkohola usljed povezanih proslava ili posmatranja pomračenja sunca sa nesigurnih lokacija pored puta.“

3. Odjednom će postati hladnije 

Temperature će večeras pasti za nekoliko stepeni, zahvaljujući pomračenju Sunca.

Kako Mjesec bude prekrivao Sunce, ne samo da će postati hladnije, već će i vjetrovi oslabiti.

Međutim, postoji kvaka. Ovo olakšanje od vrućine trajat će samo oko sat vremena.

Na pitanje koliko bi to moglo biti hladno, glasnogovornik Kraljevskog astronomskog društva rekao je za Daily Mail: „Teško je tačno reći jer zavisi od doba dana i količine pokrivenosti Sunca, ali obično oko 1°C do 3°C tokom djelimičnog pomračenja Sunca i oko 5°C tokom potpunog pomračenja Sunca.“

'Ovo su ipak prosjeci, može biti više ili manje.'

4. Vjetar će promijeniti smjer

'Vjetar pomračenja' je promjena smjera vjetra dok Mjesec privremeno zaklanja Sunce.

Naučnici sa Univerziteta u Readingu su 2015. godine postavili meteorološke senzore pored puta tokom djelimičnog pomračenja Sunca.

Otkrili su da vjetar mijenja smjer zahvaljujući promjenama u "graničnom sloju", području zraka koje obično odvaja vjetrove na visokim visinama od onih pri tlu.

Profesor Giles Harrison, koji je organizirao eksperiment, objasnio je: „Kako sunce nestaje iza mjeseca, tlo se iznenada hladi, baš kao pri zalasku sunca.“

'To znači da topli zrak prestaje da se diže od tla, što uzrokuje pad brzine vjetra i promjenu njegovog smjera, kako se mijenja usporavanje zraka od strane Zemljine površine.'

5. Mikrobi će mijenjati oblik

Naučnici sa Instituta medicinskih nauka u Kuntikanu su 2011. godine otkrilikako je pomračenje Sunca prethodne godine uzrokovalo promjenu oblika mikroorganizama.

Tim je proučavao bakterije i gljivice prije i poslije događaja i primijetio "značajne promjene".

„Uočena je značajna promjena tokom izlaganja normalnoj sunčevoj svjetlosti i fazi pomračenja“, objasnili su u svojoj studiji, objavljenoj u časopisu Journal of Pharmacy and Bioallied Sciences.

Bakterijske kolonije su pokazale razliku u morfologiji na pregledu razmaza i obrascu osjetljivosti tokom ove studije.

'Proučena je jedna vrsta gljivica i tri bakterijska izolata, a promjene su zabilježene.'

'Vrste gljiva su pokazale očiglednu promjenu u svojoj morfologiji pri izlaganju sunčevoj svjetlosti tokom pomračenja.'

(DEPO PORTAL/dg)